To jaką religię wyznajemy, w jakiej zostaliśmy wychowani, ma niesamowity wpływ na nasze zachowania, powiedzenia, odruchy. Owszem, możemy sobie pomyśleć, że mamy wielu znajomych, których wyznań nie jesteśmy świadomi. Zastanówcie się jednak, kiedy spotykacie kogoś nowego, z kompletnie wam nieznanego środowiska, może jesteście na tyle fair, żeby nic nie zakładać, ale jednak w jakimś tam stopniu wiecie, że znając Polaków, to albo ateista, albo katolik. (Albo: wierzący niepraktykujący. Zauważcie jak często to określenie pada wśród polskiego społeczeństwa, a jak rzadko ktoś uważa za konieczne dodanie uściślenia w co wierzący.)
Oczywiście, nie twierdzę, że wszyscy w Polsce zostali wychowani w wierze katolickiej, ale zdajemy sobie chyba sprawę, że to na nią jest największe parcie społeczne, chociażby z tego prostego względu, że wciąż jest w szkołach i trudno nie zauważyć jak nagle 90% dzieci z klasy idzie do komunii. (Albo i więcej.) Z samego tego powodu, choćbyśmy byli kompletnie odmiennego wyznania i nasza rodzina także, to mamy dużo większe pojęcie o pierwszej komunii niż ktoś z kraju, w którym ta religia jest mniej popularna.
Warto o tym pamiętać, bo tworząc postacie, jeśli już zwracamy uwagę na religię to często dlatego, że ktoś jest bardzo głęboko wierzący lub bardzo głośno rozpowiadający swój ateizm. I oczywiście takie postacie nie są w niczym niewiarygodne, dobrze wiemy, że tacy ludzie też się trafiają. Ja chcę jednak zwrócić uwagę na to, że warto wiedzieć w jaki sposób nasz bohater obcował z religią w ciągu swojego życia, nawet jeśli nie będzie to specjalnie ważny wątek, a nasz bohater nie przedstawia żadnej z opcji skrajnych na skali wiary.
Oczywiście, nie twierdzę, że wszyscy w Polsce zostali wychowani w wierze katolickiej, ale zdajemy sobie chyba sprawę, że to na nią jest największe parcie społeczne, chociażby z tego prostego względu, że wciąż jest w szkołach i trudno nie zauważyć jak nagle 90% dzieci z klasy idzie do komunii. (Albo i więcej.) Z samego tego powodu, choćbyśmy byli kompletnie odmiennego wyznania i nasza rodzina także, to mamy dużo większe pojęcie o pierwszej komunii niż ktoś z kraju, w którym ta religia jest mniej popularna.
Warto o tym pamiętać, bo tworząc postacie, jeśli już zwracamy uwagę na religię to często dlatego, że ktoś jest bardzo głęboko wierzący lub bardzo głośno rozpowiadający swój ateizm. I oczywiście takie postacie nie są w niczym niewiarygodne, dobrze wiemy, że tacy ludzie też się trafiają. Ja chcę jednak zwrócić uwagę na to, że warto wiedzieć w jaki sposób nasz bohater obcował z religią w ciągu swojego życia, nawet jeśli nie będzie to specjalnie ważny wątek, a nasz bohater nie przedstawia żadnej z opcji skrajnych na skali wiary.
Lista kilku rzeczy, na które wpływa nasza religia/nasze podejście do religii ogólnie:
- Wiara w rzeczy niespotykane. Jeżeli w twojej opowieści występują siły nadprzyrodzone albo jakiekolwiek paranormalne sprawy - dobrze wiedzieć jakiego wyznania są twoje postacie, jak zapatrują się na wiarę w ogóle. Chociażby dlatego, że inaczej będą sobie tłumaczyły to, czego nie rozumieją. Pamiętajmy też, że osoby, które były wychowane w wierze, nawet jeśli teraz od niej odeszły, postawione w sytuacji sugerującej coś poza tym, co wytłumaczalne, mogą szybciej wrócić do dawnych nawyków. (I choćby się przeżegnać, kiedy pojawia się monstrum.) Warto też zwrócić uwagę, że nie-chrześcijanin ma raczej marne powody wiary w to, że krzyż uratuje ich przed złem. (Aczkolwiek macie u mnie plusa za bohatera innego wyznania goniącego po krzyż, bo przecież na filmach to działa!)
- Tłumaczenie sobie zaistniałych sytuacji. Wydaje się to naciągane, ale wbrew pozorom jest bardzo ważne i wpływa nie tylko na ludzi fanatycznie wierzących. Dla przykładu, kiedyś mojej koleżance i mi poszczęściło się na egzaminie, do którego byłyśmy kiepsko przygotowane. Ja uznałam, że to głupi fart i czyż zbiegi okoliczności nie są zabawne? (Ateistka) Moja koleżanka stwierdziła - zaskakując mnie o tyle, że nie wiedziałam, że jest wierząca - że najwyraźniej Bóg nad nią czuwał i ona faktycznie na tych studiach powinna zostać i je skończyć. (Chrześcijanka.) Nie mam tu zamiaru dowodzić, że któraś z nas miała rację, bo nie o to chodzi. Rzecz w tym, że obu nam się przytrafiła ta sama rzecz, ale ze względu na odmienne podejście do świata i wiarę w to jak on działa, inaczej to zinterpretowałyśmy. Podejrzewam silnie, że jeśli dołączyłaby do rozmowy osoba wierząca w przeznaczenie też miałaby nieco inny pogląd na sprawę. Jest to o tyle ważne, że twój bohater też jakoś będzie sobie świat i swoje perypetie tłumaczył. I kiedy przeciągniesz go przez piekło cierpienia powinnaś wiedzieć, czy uzna to za lekcję od sił wyższych, za karę od boga, za znak, że bóg go nienawidzi, czy za znak, że boga nie ma. (Pamiętaj, że różne religie też mają inne interpretacje boskich działań, nie wystarczy samo: los czy bóg, bo jedna religia uzna cierpienie za boską próbę, inna za boską karę!)
- Dieta. Niby banalne i pragmatyczne, ale niektóre religie swoje nakazy i zakazy posiadają. A niektóre posiadają je zwyczajowo (np. post wigilijny, który nawet nie we wszystkich krajach jest obchodzony). Oczywiście, nie każdy wierzący będzie się wszystkich zakazów i nakazów słuchał, ale jak przez osiemnaście lat życia w domu na przykład słyszysz, że jedzenie mięsa w wielki piątek jest złe, to się możesz nagle na tym złapać, że odruchowo sięgasz po bezmięsną opcję, chociaż od lat religii nie wyznajesz. (Lub na odwrót: nadal masz ten drobny dreszczyk robienia czegoś na przekór, kiedy sięgasz po szynkę w post.)
- Inne zwyczaje: ubiór, dni wolne, obrządki dnia codziennego, obchodzenie świąt. Różne religie obchodzą inaczej święta. Mają różne dni święte w tygodniu, inne są na nie zwyczaje. Religia może wpływać na strój, na to, kiedy pracujesz, na to jakie dni kojarzą cię się z odwiedzaniem domu. Na to, czy przerywasz pracę na modlitwę. I, powrócę do tematu, nie wypieraj się od tego, tylko dlatego, że twój bohater jest ateistą. Może i jest, ale może dorastał w kulturze kraju, w którym obchodzi się święta danej religii. I owszem, duchowo rzecz biorąc ma to w nosie i może w nie pracować, ale z drugiej strony całe życie miał w te dni wolne i nagle nie ma i go to boli. Poza tym często święta przeróżne to pretekst, żeby spotkać się z rodziną. Nawet jeśli dla kogoś pozbawione są tej otoczki duchowo-wyznaniowej, to nie znaczy, że nie są ważne w ogóle.
- Moralność. To już jest bardzo grząski grunt, ale upraszczając całą sprawę: ludzie często powołują się na różne święte księgi, twierdząc, że coś jest złe. Święte księgi mają też tendencję do mówienia, co robić trzeba. Twój bohater może nie kieruje się tylko i wyłącznie nakazami swojej religii, ale w jakimś stopniu go one wspierają, a jego poczucie moralności poniekąd się w nich odbija lub na nich wręcz zostało stworzone. I znów, ateista jest poniekąd wolny, ale wychowany w danej religii ma gdzieś w psychice zakodowane informacje zasłuchane w dzieciństwie.
- Podejście do śmierci. Jeżeli twój bohater nie jest fanatykiem, to raczej strach przed śmiercią u niego nie zaginie całkowicie tylko dlatego, że wierzy, że śmierć to nie koniec. Może być jednak mniejszy, subtelniejszy, pohamowany do ostatnich chwil. Jeżeli bohater myśli nad śmiercią własną lub otrząsa się po śmierci cudzej, to spory wpływ na jego myśli i uczucia ma fakt, czy wierzy, że śmierć to koniec, czy też nie. Także jeśli chodzi o bardziej pragmatyczne sprawy jak metoda pochówku. I drobniejsze formy jak wiara w to, jaki wpływ na nasze życie mają nasi zmarli bliscy (patrzą na nas, wspierają nas, są obok, itd.).
Lista może się ciągnąć dalej, ale podstawy chyba zostały omówione lub choćby poruszone. Warto wiedzieć w jakiej religii nasz bohater został wychowany i jaką (jeśli jakąś) religię wyznaje. Zmienia to nieco perspektywę z jakiej patrzy na świat, a to jest zdecydowanie coś, czego autor powinien być świadomy.
- Wiara w rzeczy niespotykane. Jeżeli w twojej opowieści występują siły nadprzyrodzone albo jakiekolwiek paranormalne sprawy - dobrze wiedzieć jakiego wyznania są twoje postacie, jak zapatrują się na wiarę w ogóle. Chociażby dlatego, że inaczej będą sobie tłumaczyły to, czego nie rozumieją. Pamiętajmy też, że osoby, które były wychowane w wierze, nawet jeśli teraz od niej odeszły, postawione w sytuacji sugerującej coś poza tym, co wytłumaczalne, mogą szybciej wrócić do dawnych nawyków. (I choćby się przeżegnać, kiedy pojawia się monstrum.) Warto też zwrócić uwagę, że nie-chrześcijanin ma raczej marne powody wiary w to, że krzyż uratuje ich przed złem. (Aczkolwiek macie u mnie plusa za bohatera innego wyznania goniącego po krzyż, bo przecież na filmach to działa!)
- Tłumaczenie sobie zaistniałych sytuacji. Wydaje się to naciągane, ale wbrew pozorom jest bardzo ważne i wpływa nie tylko na ludzi fanatycznie wierzących. Dla przykładu, kiedyś mojej koleżance i mi poszczęściło się na egzaminie, do którego byłyśmy kiepsko przygotowane. Ja uznałam, że to głupi fart i czyż zbiegi okoliczności nie są zabawne? (Ateistka) Moja koleżanka stwierdziła - zaskakując mnie o tyle, że nie wiedziałam, że jest wierząca - że najwyraźniej Bóg nad nią czuwał i ona faktycznie na tych studiach powinna zostać i je skończyć. (Chrześcijanka.) Nie mam tu zamiaru dowodzić, że któraś z nas miała rację, bo nie o to chodzi. Rzecz w tym, że obu nam się przytrafiła ta sama rzecz, ale ze względu na odmienne podejście do świata i wiarę w to jak on działa, inaczej to zinterpretowałyśmy. Podejrzewam silnie, że jeśli dołączyłaby do rozmowy osoba wierząca w przeznaczenie też miałaby nieco inny pogląd na sprawę. Jest to o tyle ważne, że twój bohater też jakoś będzie sobie świat i swoje perypetie tłumaczył. I kiedy przeciągniesz go przez piekło cierpienia powinnaś wiedzieć, czy uzna to za lekcję od sił wyższych, za karę od boga, za znak, że bóg go nienawidzi, czy za znak, że boga nie ma. (Pamiętaj, że różne religie też mają inne interpretacje boskich działań, nie wystarczy samo: los czy bóg, bo jedna religia uzna cierpienie za boską próbę, inna za boską karę!)
- Dieta. Niby banalne i pragmatyczne, ale niektóre religie swoje nakazy i zakazy posiadają. A niektóre posiadają je zwyczajowo (np. post wigilijny, który nawet nie we wszystkich krajach jest obchodzony). Oczywiście, nie każdy wierzący będzie się wszystkich zakazów i nakazów słuchał, ale jak przez osiemnaście lat życia w domu na przykład słyszysz, że jedzenie mięsa w wielki piątek jest złe, to się możesz nagle na tym złapać, że odruchowo sięgasz po bezmięsną opcję, chociaż od lat religii nie wyznajesz. (Lub na odwrót: nadal masz ten drobny dreszczyk robienia czegoś na przekór, kiedy sięgasz po szynkę w post.)
- Inne zwyczaje: ubiór, dni wolne, obrządki dnia codziennego, obchodzenie świąt. Różne religie obchodzą inaczej święta. Mają różne dni święte w tygodniu, inne są na nie zwyczaje. Religia może wpływać na strój, na to, kiedy pracujesz, na to jakie dni kojarzą cię się z odwiedzaniem domu. Na to, czy przerywasz pracę na modlitwę. I, powrócę do tematu, nie wypieraj się od tego, tylko dlatego, że twój bohater jest ateistą. Może i jest, ale może dorastał w kulturze kraju, w którym obchodzi się święta danej religii. I owszem, duchowo rzecz biorąc ma to w nosie i może w nie pracować, ale z drugiej strony całe życie miał w te dni wolne i nagle nie ma i go to boli. Poza tym często święta przeróżne to pretekst, żeby spotkać się z rodziną. Nawet jeśli dla kogoś pozbawione są tej otoczki duchowo-wyznaniowej, to nie znaczy, że nie są ważne w ogóle.
- Moralność. To już jest bardzo grząski grunt, ale upraszczając całą sprawę: ludzie często powołują się na różne święte księgi, twierdząc, że coś jest złe. Święte księgi mają też tendencję do mówienia, co robić trzeba. Twój bohater może nie kieruje się tylko i wyłącznie nakazami swojej religii, ale w jakimś stopniu go one wspierają, a jego poczucie moralności poniekąd się w nich odbija lub na nich wręcz zostało stworzone. I znów, ateista jest poniekąd wolny, ale wychowany w danej religii ma gdzieś w psychice zakodowane informacje zasłuchane w dzieciństwie.
- Podejście do śmierci. Jeżeli twój bohater nie jest fanatykiem, to raczej strach przed śmiercią u niego nie zaginie całkowicie tylko dlatego, że wierzy, że śmierć to nie koniec. Może być jednak mniejszy, subtelniejszy, pohamowany do ostatnich chwil. Jeżeli bohater myśli nad śmiercią własną lub otrząsa się po śmierci cudzej, to spory wpływ na jego myśli i uczucia ma fakt, czy wierzy, że śmierć to koniec, czy też nie. Także jeśli chodzi o bardziej pragmatyczne sprawy jak metoda pochówku. I drobniejsze formy jak wiara w to, jaki wpływ na nasze życie mają nasi zmarli bliscy (patrzą na nas, wspierają nas, są obok, itd.).
Lista może się ciągnąć dalej, ale podstawy chyba zostały omówione lub choćby poruszone. Warto wiedzieć w jakiej religii nasz bohater został wychowany i jaką (jeśli jakąś) religię wyznaje. Zmienia to nieco perspektywę z jakiej patrzy na świat, a to jest zdecydowanie coś, czego autor powinien być świadomy.
Brak komentarzy:
Prześlij komentarz